Geçen hafta emtia piyasası, ABD Başkanı Donald Trump’ın duyurduğu otomobil tarifeleri ve global jeopolitik gelişmelerle birlikte dalgalı bir seyir izledi. Ayrıca yatırımcıların dikkati, ABD Tarım Bakanlığı (USDA) tarafından açıklanacak verilere odaklandı.
Trump, yerli üretimin arttırılması amacıyla ithal otomobil ve kamyonlara %25 gümrük vergisi uygulanmasına dair bir kararname imzaladı. Beyaz Saray’da gerçekleşen imza töreninde, bu durumu “Amerika’nın kurtuluş gününün başlangıcı” olarak değerlendirdi.
Tarifelere dair endişeler, ABD Merkez Bankası’nın (Fed) gelecekte atacağı adımlara yönelik belirsizlikleri artırırken, Chicago Fed Başkanı Austan Goolsbee, ekonomik koşullar nedeniyle bir sonraki faiz indiriminin ertelenebileceğini duyurdu.
BANK OF AMERICA ALTIN TAHMİNİNİ YÜKSELTTİ
Geçen hafta jeopolitik gelişmeler, yatırımcıların ilgisini çekti. ABD ile Rusya’nın Rusya-Ukrayna Savaşı’nı sona erdirmek için yaptığı görüşmeler sınırlı bir iyimserlik yaratırken, İsrail’in Orta Doğu’daki artan saldırganlığı güvenli liman arayışını artırdı.
Ayrıca karşılıklılık esasına dayanan tarifelerin uygulanmasıyla birlikte, ABD’nin ticaret ortaklarından gelebilecek muhtemel misillemelerin varlık fiyatları üzerinde etkili olabileceği öngörülüyor. Bank of America, 2025 yılı için altın fiyat tahminini 2.750 dolardan 3.063 dolara çıkararak, ABD ticaret politikasındaki belirsizliklerin mevcut fiyatlar üzerinde etkili olabileceğini ifade etti.
Trump’ın agresif tarife politikaları karşısında endişeler, jeopolitik risklerin artması ve merkez bankalarının alımları ile birlikte altının ons fiyatı 3.086,79 dolara ulaşarak rekor kırdı ve haftayı 2.085 dolardan tamamladı.
Yerli otomobile getirilen %25 gümrük vergisi, dizel ve benzinli araçların katalitik konvertörlerinde yaygın olarak kullanılan platin ve paladyum fiyatlarını da etkiledi.
Bu bağlamda, geçen hafta altın fiyatları, platin, gümüş ve paladyum gibi değerli metallerde sırasıyla %2, %0,8, %3,3 ve %1,3 oranında artış görüldü.
BAKIR 10 AY SONRA REKOR KIRDI
Baz metallerde, tarifelere dair endişelerle toplanan karışık bir seyir yaşandı. Trump’ın bakıra getirmeyi planladığı tarifeler, arz sıkıntısı ve Çin’in destekleyici adımlarının yanı sıra dolara olan talebin azalmasıyla bakır fiyatını 5,33 dolara taşıyarak 10 ay sonra rekor seviyeye ulaştı. Ancak bu seviyelerden düşüş gösteren bakır, haftayı 5,08 dolardan kapattı.
Bu gelişmelerle birlikte, baz metallerde tezgah üstü piyasada, bakır %0,1 ve nikel %2,5 artarken, çinko %3, kurşun %0,8 ve alüminyum %2,3 değer kaybetti.
VENEZUELA’A TARİFE TEHDİDİ
Petrol fiyatları, ABD’de ham petrol stoklarındaki azalmanın talebin arttığını göstermesi ve ABD’nin Venezuela ile İran’ın petrol ihracatını sınırlama çabalarıyla yükselişe geçti. Ancak yatırımcılar, Rusya-Ukrayna barış görüşmelerine temkinli bir yaklaşım sergiledi.
Trump, Venezuela’dan petrol veya doğal gaz alımı yapan devletlerin ABD’ye yaptığı ticarette %25’lik tarife ödemek zorunda kalacağını bildirdi. Trump, bu paylaşımında Venezuela’nın suçluları gizlice ABD’ye gönderdiğini ve ülkeye düşmanca davrandığını dile getirdi.
Rusya-Ukrayna barış görüşmelerinin ilerleyişi de yatırımcıların dikkatini çekmeye devam ediyor. Analistler, bu görüşmelerin başarılı olması halinde Rus petrol arzının artabileceğini ve bunun da fiyatlar üzerinde baskı yaratabileceğini öngörüyor.
ABD Enerji Enformasyon İdaresi (EIA), ülkedeki ticari ham petrol stoklarının 3,3 milyon varil azalışla 433,6 milyon varile düştüğünü açıkladı. Bu düşüş, talebin arttığını gösterdi ve ABD’de petrol talebinin yükselmesi fiyatları etkiledi.
Bu gelişmelerle birlikte geçen hafta Brent petrolün varil fiyatı %0,9 artarken, New York Ticaret Borsasında işlem gören doğal gazın İngiliz termal birimi (MMBtu) cinsinden fiyatı %2,7 yükseldi.
RUSYA-UKRAYNA ATEŞKES GÖRÜŞMELERİ BUĞDAY FİYATLARINI ETKİLİYOR
Tarım emtiasında da geçen hafta dalgalı bir seyir görülürken, Karadeniz’deki belirsizlikler ve ABD enerji ile ticaret politikalarındaki olası değişiklikler fiyatlar üzerindeki etkili kaldı. EIA’nın raportörlerine göre, etanol üretimindeki düşüş ve stoğun artışı mısır fiyatlarını olumsuz etkiledi.
Rusya-Ukrayna ateşkes görüşmeleri, Karadeniz üzerinden tahıl ihracatının güvenli hale geleceği beklentisiyle buğday arzında artış beklenmesini sağladı ve bu durum fiyatlarda bir baskı yarattı.
Soya fasulyesi fiyatları ise Endonezya’nın nisan ayı ham palmiye yağı referans fiyatını artırması ve Malezya’da palm yağı vadeli kontratlarının artışı ile değer kazandı.
Analistler, USDA’nın bugünkü raporunun fiyatlar üzerinde belirleyici olabileceğini öngörüyor. Bu rapor, ABD’deki başlıca tahılların mevcut stok seviyeleri ve çiftçilerin yaklaşan ekim sezonunda hangi ürünleri ne kadar alanda ekmeyi planladıklarına dair tahminleri içermekte.
Sonuç olarak, geçen hafta Chicago Ticaret Borsasında soya fasulyesi fiyatı %1,2 ve pirinçte %0,7 artarken, buğdayda %5,3 ve mısırda %2,4 düşüş görüldü.
Ayrıca, ABD’deki emtia borsalarında, libre bazında şekerde %3,4 ve kahvede %3 düşüş yaşanırken, pamuk fiyatları %2,5 ve kakao fiyatları ton başına %3,6 artış gösterdi.